മാര്‍ക്സിസം അനുപേക്ഷണീയം

Prabhat Patnaik March 14, 2014

Image credits: Deshabhimani


Bodhi is publishing a Malayalam translation of Prabhat Patnaik's article "The indispensability of Marxism" that appeared in People's Democracy(Feb 2, 2014). The translation was done by Birenjith P.S. and was not cross-checked by/with the original author. Any errors in translation is regretted and will be corrected if brought into notice.

"ഞങ്ങള്‍ ഒരു ഇസത്തിലും വിശ്വസിക്കുന്നില്ല". "ഇടതുപക്ഷം, വലതുപക്ഷം എന്നിങ്ങനെ ഉള്ള വേര്‍തിരിവൊക്കെ ഒക്കെ പഴയ കഥകളല്ലേ?" ഇതൊക്കെയാണ് ഈ അടുത്ത ഇടക്കു കേട്ടു വരുന്ന ചില അഭിപ്രായങ്ങള്‍. ഇന്നത്തെ യുവജനങ്ങളുമായി അടുത്തു നില്കുന്ന ചില ഇടങ്ങളില്‍ നിന്നാണ് ഇത്തരം അഭിപ്രായങ്ങള്‍ ഉയര്‍ന്നുവരുന്നത് എന്നതു കൊണ്ടു തന്നെ, അവയെ വളരെ ഗൗരവത്തോടെ പരിഗണിക്കേണ്ടതുണ്ട്. എന്നു മാത്രമല്ല, മാര്‍ക്സിസമെന്ന ഉത്തമോദാഹരണമുള്‍പെടെ എല്ലാ "ബൃഹദാഖ്യാനങ്ങളും" കഴിഞ്ഞ കാലത്തിന്റെ കഥയെന്നു കരുതുന്ന, നിലവില്‍ നാട്ടുനടപ്പായി കൊണ്ടിരിക്കുന്ന ഒരു സൈദ്ധാന്തികപാരമ്പര്യത്തിന്റെ ഭാഗവുമാണ് ഈ അഭിപ്രായങ്ങള്‍.

ഒരു സോഷ്യലിസ്റ്റ് പദ്ധതിക്കു തുടക്കമിടുകയും അതു വഴി മാര്‍ക്സിസമെന്ന "ബൃഹദാഖ്യാന"ത്തെ പ്രയോഗത്തില്‍ കൊണ്ടുവരുകയും ചെയ്ത സോവിയറ്റ് യൂണിയന്‍ നിലം പൊത്തിയതോടെ, മനുഷ്യവംശം "ബൃഹദാഖ്യാനങ്ങളുടെ" യുഗത്തെ തന്നെ പിന്നിലാക്കി മുന്നോട്ടു പോയിക്കഴിഞ്ഞോ? നമുക്കു ചുറ്റും കാണുന്ന ദാരിദ്ര്യം, പോഷകാഹാരക്കുറ്വ്, ജീവിതദുരിതങ്ങള്‍ എന്നിവ ചൂണ്ടിക്കാട്ടി ഈ ചോദ്യത്തിനു ഉത്തരമായെന്നു പറഞ്ഞാല്‍ മതിയാകില്ല. ഒത്തിരി എന്‍ ജി ഓ സംഘടനകളും ദാരിദ്യത്തെയും വിശപ്പിനെയും കുറിച്ചു വ്യാകുലപ്പെടുകയും അവ തുടച്ചു നീക്കാന്‍ വേണ്ടി യത്നിക്കുകയും ചെയ്യുന്നുണ്ട്. അതുകൊണ്ട്, ഈ ദുരിതങ്ങള്‍ നിലനില്ക്കുന്നു എന്നതു കൊണ്ടു മാത്രം ഒരു സോഷ്യലിസ്റ്റ് പദ്ധതി പ്രസക്തമാകണമെന്നില്ല.

നമുക്കു വീണ്ടും ചില ചോദ്യങ്ങള്‍ ചോദിക്കാം. നമ്മുടെ നാട്ടിലെ മുതലാളിത്തവ്യവസ്ഥിതിക്കുള്ളില്‍ തന്നെ, അതും നവലിബറല്‍ മുതലാളിത്തത്തില്‍ തന്നെ, ഗ്രാമീണ തൊഴിലുറപ്പു ബില്ലും, ഭക്ഷ്യസുരക്ഷാബില്ലും പോലുള്ള ചില നിയമങ്ങള്‍ പാസ്സാക്കപ്പെടുന്നുണ്ട്. ഗ്രാമീണ തൊഴിലുറപ്പു പദ്ധതി നാട്ടിന്‍ പുറങ്ങളിലെ തൊഴിലാളികള്‍ക്കു ഒരു ഗുണവും ഉണ്ടാക്കിയില്ല എന്നാര്‍ക്കും പറയാന്‍ കഴിയില്ല. അതു പോലെ ഭക്ഷ്യസുരക്ഷാബില്‍ വിശക്കുന്നവനു സ്പഷ്ടമായ ഒരു ഗുണവും ചെയ്തില്ലെന്നും പറയാനൊക്കില്ല. അങ്ങനെയെങ്കില്‍ അത്തരം മാര്‍ഗങ്ങള്‍ മറ്റു മേഖലകളിലേക്കും എന്തു കൊണ്ട് വികസിപ്പിച്ചു കൂടാ? നിലനില്കുന്ന മുതലാളിത്തവ്യവസ്ഥിതിക്കുള്ളില്‍ നിന്നു തന്നെ എന്തു കൊണ്ട് "പൗരസംഘടനകളും" (civil society) അവയില്‍ നിന്നു മുളപൊട്ടുന്ന രാഷ്ട്രീയസംഘടനകളും മുന്നിട്ടിറങ്ങി "അഴിമതി" തുടച്ചു നീക്കി, അത്തരം മാര്‍ഗങ്ങള്‍ കൂടുതല്‍ ആത്മാര്‍ത്ഥതയോടെ നടപ്പിലാക്കിക്കൂടാ? അങ്ങനെ വരുമ്പോള്‍ മുതലാളിത്തത്തെ അതിജീവിക്കുക എന്ന പദ്ധതി തന്നെ അനാവശ്യമായി തീരില്ലെ?

സോഷ്യലിസമല്ലാതെ വേറെ വഴിയില്ല

സോഷ്യലിസമെന്ന ആശയത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനം, അതു മുതലാളിത്തത്തേക്കാള്‍ അഭിലഷണീയമായ ഒരു വ്യവസ്ഥിതിയാണ് എന്ന അവകാശവാദം മാത്രമല്ല. മനുഷ്യവംശത്തിനു ഒരു ഭാവിയുണ്ടാകണമെങ്കില്‍, മനുഷ്യവംശത്തിനു സ്വാതന്ത്ര്യത്തോടും അന്തസ്സോടും സമാധാനത്തോടും നിലനില്കാനാകണമെങ്കില്‍ സോഷ്യലിസമല്ലാതെ വേറെ വഴിയില്ല എന്ന വാദഗതിയാണ് ഈ ആശയത്തിന്റെ ആധാരം. ഇക്കാര്യം ലെനിന്‍ അടിവരയിട്ടു പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്. ബോള്‍ഷിവിക് വിപ്ലവത്തിനു വേദിയൊരുക്കിയ ഒന്നാം ലോകമഹായുദ്ധകാലത്ത് യൂറോപ്പിലെ തൊഴിലാളിവര്‍ഗത്തിനു രണ്ടു മാര്‍ഗങ്ങളുണ്ട് - ഒന്നുകില്‍ പരസ്പരം കൊല്ലാം, അല്ലെങ്കില്‍ തങ്ങളെ പരസ്പരം കൊല്ലിക്കുന്ന വ്യവസ്ഥിതിക്കു നേരെ തോക്കു തിരിക്കാം എന്നു പറഞ്ഞു കൊണ്ടാണ് ലെനിന്‍ സോഷ്യലിസത്തിന്റെ അനിവാര്യതയെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന വാദഗതി അവതരിപ്പിച്ചത്. "മനുഷ്യവംശത്തിനു മുന്‍പില്‍ രണ്ടു മാര്‍ഗങ്ങളാണുള്ളത്, ഒന്നുകില്‍ സോഷ്യലിസം, അല്ലെങ്കില്‍ കാടത്തം" എന്നു അര്‍ത്ഥഗര്‍ഭമായി ചൂണ്ടിക്കാണിച്ച റോസാ ലക്സംബര്‍ഗും സോഷ്യലിസത്തിന്റെ അനിവാര്യത തന്നെയാണ് അടിവരയിട്ടത്. കാടത്തത്തില്‍ രക്ഷ നേടണമെങ്കില്‍ മനുഷ്യവംശത്തിനു സോഷ്യലിസമല്ലാതെ വേറെ വഴിയില്ല എന്ന വാദത്തിനുള്ള സൈദ്ധാന്തികഅടിത്തറ ഒരുക്കുകയാണ് മാര്‍ക്സിസം ചെയ്യുന്നത്. ഈ സിദ്ധാന്തത്തെ വിലയിരുത്തേണ്ടത് അതിന്റെ ശാസ്ത്രീയസാധുതയുടെ പേരിലായിരിക്കണം, അല്ലാതെ ഒരു പ്രത്യേകകാലഘട്ടത്തിലെ നാട്ടുനടപ്പിനു ചേര്‍ന്നതാണോ എന്നു നോക്കിയാകരുത്. ചുരുക്കത്തില്‍ മാര്‍ക്സിസം സാധുവാണെങ്കില്‍ അതിനെ ഒഴിവാക്കാനുമാകില്ല. എല്ലാത്തിനുമുപരി, മാര്‍ക്സിസം മുതലാളിത്തവ്യവസ്ഥിതിയുടെ ഒരു വിമര്‍ശനാത്മകവിശകലനം ആണെന്നിരിക്കെ, അതു സാധുവാണെങ്കില്‍, മുതലാളിത്തം നിലനില്കുന്നിടത്തോളം അതിന്റെ സാധുത കോട്ടം തട്ടാതെ നിലനില്കുക തന്നെ ചെയ്യും.

മറ്റൊരു തരത്തില്‍ പറഞ്ഞാല്‍, ചില സിദ്ധാന്തങ്ങള്‍ക്കുള്ള സവിശേഷതയെന്തെന്നാല്‍, അവയില്‍ നിന്നുരുത്തിരിയുന്ന പദ്ധതികള്‍ പ്രയോഗത്തിലാകുമ്പോള്‍ മാത്രമേ അവ "പഴങ്കഥ"കളായി മാറുന്നുള്ളൂ. പ്രയോഗത്തില്‍ വരുന്നതിലൂടെ മാത്രമേ അവയെ കവച്ചു വക്കാന്‍ കഴിയൂ. അവയുടെ ആയുസ്സൊടുങ്ങുന്നത്, അവയുടെ ഉല്പത്തിക്കു നിദാനമായ സവിശേഷസന്ദര്‍ഭം (സന്നിഗ്ധസന്ദര്‍ഭം), ആ സിദ്ധാന്തം‌ മുന്നോട്ടു വച്ച അജണ്ടകളുടെ നടത്തിപ്പിലൂടെ തന്നെ ഒഴിവാകുമ്പോള്‍ മാത്രമാണ്. അതുകൊണ്ടു തന്നെ യഥാര്‍ത്ഥ ചോദ്യം മാര്‍ക്സിസം മുന്നോട്ടുവക്കുന്ന മുതലാളിത്തവിശകലനത്തിന്റെ സാധുതയെ പറ്റിയാണ്. അതു സാധുവാണെങ്കില്‍, മുതലാളിത്തം നില്നില്കുന്നിടത്തോളം കാലം മാര്‍ക്സിസത്തെയും ഒഴിവാക്കാന്‍ കഴിയില്ല.

നമ്മള്‍ ചുറ്റും കാണുന്ന ദുരിതവും, പട്ടിണിയും പരിവട്ടവും ചില മുതലാളിമാരുടെയോ പണക്കാരുടെയോ കഠിനഹൃദയത്വത്തിന്റെയോ നിര്‍വികാരമനോഭാവത്തിന്റെയോ ഫലമല്ല; അത് മുതലാളിത്തത്തിന്റെ കൂടെപ്പിറപ്പാണ്. അതിന്റെ അര്‍ത്ഥം പട്ടിണിയും ദുരിതവും മുതലാളിത്ത-പൂര്‍വ സമൂഹങ്ങളില്‍ ഇല്ലെന്നല്ല; മറിച്ച് ഇത്തരം സമൂഹങ്ങളുടെ മേല്‍ അരക്ഷിതത്വത്തിലേക്കും, നിസ്സഹായതയിലേക്കും, അന്യവല്കരണത്തിലേക്കും മനുഷ്യരെ തള്ളിവിടുന്ന, തികച്ചും അനന്യമായ പട്ടിണിയും ദുരിതവും മുതലാളിത്തം അടിച്ചേല്പിക്കുന്നു. ഉല്പാദനശക്തികളുടെ അസാധാരണമായ വളര്‍ച്ച സാധ്യമാക്കുമ്പോള്‍ തന്നെയാണ് ഈ ദുരിതങ്ങളിലേക്കും മുതലാളിത്തം മനുഷ്യരെ തള്ളി വിടുന്നത്.

മുതലാളിമാര്‍ മിച്ചമൂല്യം ഊറ്റിയെടുക്കുന്നത് ഫ്യൂഡലിസത്തിലെ പോലെ ശാരീരിക ബലപ്രയോഗത്തിലൂടെ അല്ല. മറിച്ച് ഒരു "കരുതല്‍ ലേബര്‍ ആര്‍മി"യെ (reserve army of labour) നിലനിര്‍ത്തിക്കൊണ്ട് തൊഴിലാളികളെ സദാ പുറത്താക്കല്‍ ഭീഷണിയുടെ മുള്‍മുനയില്‍ നിര്‍ത്തി, വിപണിയിലൂടെ ചെലുത്തുന്ന പരോക്ഷമായ ബലപ്രയോഗത്തിലൂടെയാണ് മുതലാളിത്തത്തില്‍ മിച്ചമൂല്യം നേടിയെടുക്കുന്നത്. കീഴ്പെടാത്ത ഏതൊരു തൊഴിലാളിയേയും ഏതു നിമിഷവും വലിച്ചെറിയാന്‍ കഴിയുന്ന, തൊഴില്‍രഹിതരും, പൂര്‍ണ്ണനിയമനം നിഷേധിക്കപ്പെട്ട തൊഴിലാളികളും, തൊഴിലില്ലാതെയിരുത്തിയിരിക്കുന്നവരും ഉള്‍പ്പെട്ട കരുതല്‍ ലേബര്‍ ആര്‍മിയില്ലാതെ മുതലാളിത്തത്തിനു നിലനില്പില്ല.

ഈ കരുതല്‍ ലേബര്‍ ആര്‍മി ദാരിദ്ര്യത്തിന്റെയും അധ:പതനത്തിന്റെയും ദുരിതത്തിന്റെയും ഒരു ഭാണ്ഡക്കെട്ടു തന്നെയാണ്. അതിലുപരി തൊഴിലാളികളുടെ കൂലി കേവലം ഉപജീവനത്തിനു മാത്രമുതകുന്ന തട്ടില്‍ പിടിച്ചു നിര്‍ത്താന്‍ സഹായിക്കുന്നതും ഈ കരുതല്‍ ലേബര്‍ ആര്‍മി തന്നെ. തൊഴില്‍ ക്ഷമതയുടെ കാര്യത്തില്‍ മുതലാളിത്തം കൈവരിച്ച നിര്‍ണായകവികാസം യഥാര്‍ത്ഥത്തില്‍ മിച്ചമൂല്യത്തിന്റെ വ‌ര്‍ദ്ധനയിലേക്കും, അതുവഴി വ്യാപകവും വളര്‍ന്നു കൊണ്ടിരിക്കുന്നതുമായ അസമത്വത്തിലേക്കുമാണ് നയിച്ചു കൊണ്ടിരിക്കുന്നത്.

ജനസംഖ്യക്കു ആനുപാതികമായി കരുതല്‍ ലേബര്‍ ആര്‍മി ശോഷിച്ചു പോകുകയോ ചുരുങ്ങുകയോ ചെയ്യുന്നതിനു പകരം, ഉണ്ടാകുന്ന കുറവ് അപ്പപ്പോള്‍ തന്നെ നികത്തപ്പെട്ടു കൊണ്ടിരിക്കുന്നു. തൊഴിലാളികളുടെ എണ്ണത്തിലുണ്ടാകുന്ന സ്വാഭാവികമായ വര്‍ദ്ധന മാത്രമല്ല ഇതിനു കാരണം. മുതലാളിത്തിന്റെ ഇരച്ചു കയറ്റത്തില്‍ സാമ്പത്തികമായി തകര്‍ന്നു അന്യാധീനപ്പെട്ട ചെറുകിട ഉല്പാദകര്‍, വന്‍കിട മൂലധനത്തിന്റെ വരവില്‍ തൂത്തെറിയപ്പെട്ട ചെറുകിട സരംഭകര്‍ (മൂലധനത്തിന്റെ "കേന്ദ്രീകരണ"ത്തിന്റെ ഭാഗമായി), സാങ്കേതികവളര്‍ച്ചയുടെ ഭാഗമായി തൊഴില്‍ നഷ്ടപ്പെട്ടവര്‍ തുടങ്ങിയവരെല്ലാം തന്നെ കരുതല്‍ ലേബര്‍ ആര്‍മിയിലേക്കു ഒന്നൊന്നായി കൂട്ടിച്ചേര്‍ക്കപ്പെടുന്നു.

യാദൃശ്ചികമായി കരുതല്‍ ലേബര്‍ ആര്‍മി ചുരുങ്ങിയാല്‍, "സ്വയമേവ" കരുതല്‍ ആര്‍മി വികസിക്കാനുതകും വിധം, ഉല്പാദനപ്രക്രിയ മൊത്തത്തില്‍ മന്ദഗതിയില്‍ ആകുന്നു. പക്ഷെ അത്തരം സ്ഥിതിവിശേഷം ഇന്ത്യ പോലുള്ള രാജ്യത്ത് (വന്‍തോതില്‍ പരദേശക്കുടിയേറ്റം സാധ്യമല്ലാത്ത) അപൂര്‍വമത്രെ. നേരെ മറിച്ച് നമ്മുടേത് പോലുള്ള രാജ്യത്ത്, കരുതല്‍ ലേബര്‍ ആര്‍മിയുടെ വലിപ്പം ജനസംഖ്യക്കു ആപേക്ഷികമായി വളരുകയും, അങ്ങനെ ഒരു ജനത മുഴുവന്‍ വന്‍ തോതില്‍ പരിപൂര്‍ണ്ണദാരിദ്ര്യത്തിലേക്കു കൂപ്പു കുത്തുകയും ചെയ്തു കൊണ്ടിരിക്കുന്നു. ഇതെല്ലാം ചിരപരിചിതമായ കാര്യങ്ങളാകയാല്‍, ആവര്‍ത്തനം അനാവശ്യമാകാം. പക്ഷെ ഇതിനോടെല്ലാം കണ്ണടക്കുന്ന സമകാലിക സമീപനം ആവര്‍ത്തനം അനിവാര്യമാക്കിത്തീര്‍ക്കുന്നു. മുതലാളിത്ത-പൂര്‍വ ഉല്പാദകരെ വ്യാവസായികവല്‍കരണത്തില്‍ നിന്നു പിന്നോട്ടടിക്കുകയും (deindustrialisation) വിഭവങ്ങള്‍ അവര്‍ക്കു അന്യമാക്കിത്തീര്‍ക്കുകയും ചെയ്ത കൊളോനിയലിസത്തിന്റെ ബാക്കിപത്രമാണ് നമ്മുടെ രാജ്യത്തെ കൂട്ടദാരിദ്യമെന്നു നമ്മുടെ സാമ്പത്തികചരിത്രകാരന്മാര്‍ സമര്‍ത്ഥിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഉല്പാദനക്ഷമത വളരെ കുറഞ്ഞിരിക്കെ, ഫ്യൂഡല്‍ തമ്പ്രാക്കന്‍മാര്‍ മിച്ചമൂല്യം ഊറ്റിയെടുത്തതിന്റെ ഫലമായി ദാരിദ്യം കൊളോനിയല്‍ കാലഘട്ടത്തിനു മുമ്പും ഉണ്ടായിരുന്നു. എന്നാല്‍ പഴയ സമ്പ്രദായങ്ങളുടെ ചട്ടക്കൂടില്‍ ഉല്പാദനശക്തികള്‍ വികസിക്കാത്തതു മൂലമുള്ള ദാരിദ്ര്യത്തില്‍ നിന്നും വ്യത്യസ്തമായി, വ്യക്തിബന്ധങ്ങള്‍ക്കതീതമായ വിപണിതാല്പര്യങ്ങളില്‍ കുടുങ്ങി, തികച്ചും അരക്ഷിതമായ അവസ്ഥയിലേക്കു വലിച്ചെറിയപ്പെട്ട ദാരിദ്ര്യം കൊളോനിയല്‍ മുതലാളിത്തത്തിന്റെ സവിശേഷസൃഷ്ടിയായിരുന്നു.

കോളനിവാഴ്ചയുടെ കാലം കഴിഞ്ഞെങ്കിലും മുതലാളിത്തം ഇന്നും നമ്മുടെ രാജ്യത്ത് പഴയ യുക്തി തന്നെ തുടരുന്നു. ചെറുകിട ഉല്പാദനമേഖലയെ നശിപ്പിക്കുന്ന അതേ യുക്തി. തൊഴില്‍ രഹിതരുടെയും, പൂര്‍ണ്ണനിയമനം നിഷേധിക്കപ്പെട്ട തൊഴിലാളികളുടെയും, തൊഴിലില്ലാതെയിരുത്തിയിരിക്കുന്നവരുടെയും കരുതല്‍ ലേബര്‍ ആര്‍മിയെ വിപൂലികരിച്ചു കൊണ്ടിരിക്കുന്ന അതേ യുക്തി. തൊഴില്‍ ക്ഷമത നിര്‍ണായകവള‌ര്‍ച്ച പ്രാപിച്ചിട്ടു പോലും ഉപജീവനക്കണക്കിനു മാത്രമുതകുന്ന മട്ടില്‍ കൂലി പിടിച്ചു നിര്‍ത്തുന്ന അതേ യുക്തി. അങ്ങനെ വരുമാനത്തിലെ അസമത്വം വളര്‍ത്തിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്ന അതേ യുക്തി. ആസ്ഥാനനഗരങ്ങളും കോളനികുളും ഒരുമിച്ചു പരിഗണിച്ചാല്‍ കോളോനിയല്‍ കാലഘട്ടത്തില്‍ സംഭവിച്ചതും ഇപ്പോള്‍ രാജ്യത്ത് സംഭവിച്ചു കൊണ്ടിരിക്കുന്നതും സമാനം തന്നെ. ജാതിവ്യവസ്ഥ, ആദിവാസികളെ ചൂഷണം ചെയ്യല്‍, പുരുഷാധിപത്യകുടുംബവ്യവസ്ഥ തുടങ്ങി പൂര്‍വസമൂഹത്തിലുണ്ടായിരുന്ന എല്ലാ മര്‍ദനസംവിധാനങ്ങളും തന്റേതായ ലക്ഷ്യങ്ങള്‍ക്കു വേണ്ടി അവയുടെ മേല്‍ സ്വയം സന്നിവേശിച്ചോ, അല്ലെങ്കില്‍ ആവശ്യാനുസൃതം മാറ്റിയെഴുതിയോ അത്രെ മുതലാളിത്തം തന്റെ യുക്തി പ്രയോഗിച്ചു കൊണ്ടിരിക്കുന്നത്.

സ്ഥായിയായ "പരിഷ്കാരങ്ങള്‍" മുതലാളിത്തത്തിനുള്ളില്‍ സാധ്യമല്ല

മേല്‍പറഞ്ഞവയൊക്കെ മുതലാളിത്തത്തിന്റെ ജന്യമായ പ്രവണതകളാണെന്നിരിക്കെ തന്നെ മറ്റൊരു വാദമുയര്‍ത്താവുന്നതാണ്. മുതലാളിത്തത്തിന്റെ ഭാഗമായുള്ള ഉല്പാദനശക്തികളുടെ ഗണ്യമായ വളര്‍ച്ച ഭാഗീകമായെങ്കിലും ഗവണ്‍മെന്റ് ഇടപ്പെട്ട് ജനസമൂഹത്തിന്റെ ജീവിതനിലവാരം ഉയര്‍ത്തുന്നതിലേക്കു പ്രയോജനപ്പെടുത്താന്‍ സാധിക്കില്ലേ? അതു സാധ്യമാണ്, പക്ഷെ ശക്തമായ ജനകീയമുന്നേറ്റത്തിലൂടെ മാത്രം. അസമത്വവും ദുരവസ്ഥയും വളര്‍ത്തുന്ന മുതലാളിത്തത്തിന്റെ ജന്യമായ പ്രവണതകളെ ചെറുക്കാനും, അല്ലെങ്കില്‍ ഒരു പരിധി വരെ പിന്നോട്ടടിപ്പിക്കാനും (രണ്ടാം ലോകമഹയുദ്ധാനന്തരം സംഭവിച്ചതു പോലെ) ശക്തമായ ജനകീയ ചെറുത്തുനില്പിലൂടെ സാധ്യമാണ്.

പക്ഷെ, ഇതു സംഭവിക്കുമ്പോള്‍, മുതലാളിത്തവും പ്രകൃത്യാ ഈ ചെറുത്തുനില്പിനെ കവച്ചു വയ്ക്കാനുള്ള മാര്‍ഗങ്ങളാരായുന്നു. അത് മൂലധനത്തെ കേന്ദ്രീകരിച്ചും, വലിയ വലിയ സഖ്യങ്ങളായി സംഘടിച്ചു "ആഗോള"തലത്തിലേക്കുയര്‍ന്നും, അതിന്റെ പ്രവര്‍ത്തനമണ്ഡലം വിപുലീകരിച്ചും, അതുവഴി ജനകീയ ചെറുത്തുനില്പിന്റെ വലയത്തെ ഭേദിച്ചു കൊണ്ടും മുന്നോട്ടു പോകുന്നു. അതുകൊണ്ട് തന്നെ, മുതലാളിത്തത്തില്‍ നിന്നും നേടിയെടുക്കാന്‍ കഴിയുന്ന "ഗുണപരമായ പരിഷ്കാരങ്ങള്‍" നിലനിര്‍ത്തുന്നതിനു പോലും, നമ്മള്‍ ജനകീയ ചെറുത്തു നില്പിനെ കൂടുതല്‍ വ്യാപകമാക്കേണ്ടതുണ്ട്.
അതുകൊണ്ടു തന്നെ, യാദൃശ്ചികാമായി ചില "ഗുണപരമായ പരിഷ്കാരങ്ങള്‍" നേടിയെടുക്കാമെങ്കിലും, മുതലാളിത്തത്തില്‍ ഇവയൊന്നും തന്നെ സ്ഥായിയല്ല. (ഒരു പക്ഷെ അത്തരം "ഗുണപരമായ പരിഷ്കാരങ്ങള്‍" നമ്മള്‍ പലപ്പോഴും നേടിയെടുക്കുന്നത് രാജ്യത്തിനുള്ളിലോ പുറത്തോ ഉള്ള മറ്റു ജനവിഭാഗങ്ങളുടെ കഞ്ഞികുടി മുട്ടിച്ചുമാകാം). സ്ഥായിയുള്ളത്, മാര്‍ക്സ് പറഞ്ഞ പോലെ "ഒരുവനും മറ്റൊരുവനും നേര്‍ക്കുനേര്‍ വരുന്ന"(body against body) വര്‍ഗസമരം മാത്രമാണ്. പ്രതിയോഗികള്‍ രണ്ടു കൂട്ടരും അവരുടെ പ്രവര്‍ത്തനമണ്ഡലം കൂടുതല്‍ വ്യാപകമാക്കാന്‍ നിരന്തരം ശ്രമിച്ചു കൊണ്ടിരിക്കുന്ന വര്‍ഗസമരം. മുതലാളിവര്‍ഗം അബോധമായി, നൈസര്‍ഗികമായി അതു ചെയ്യുന്നു, തൊഴിലാളിവര്‍ഗം ബോധപൂര്‍വം അതു ചെയ്യണം.

ഈ തര്‍ക്കത്തിന്റെ(dialectic) അന്ത്യം, അതായത് "ഗുണപരമായ പരിഷ്കാരങ്ങള്‍" ശാശ്വതമായി നേടിയെടുക്കുന്ന ഘട്ടം (നമ്മെ തന്നെ അതിശയിപ്പിക്കുന്ന തോതില്‍ നേടിയെടുക്കുന്ന) വരുന്നത് ഈ വ്യവസ്ഥിതിയെ തന്നെ അതിജീവിച്ചു കഴിയുമ്പോള്‍ മാത്രമായിരിക്കും. "പരിഷ്കാരങ്ങള്‍" ചുരുക്കത്തില്‍ വര്‍ഗസമരവേളയിലെ വൈരുദ്ധ്യങ്ങള്‍ക്കിടയിലെ ചെറിയ ഒരു അദ്ധ്യായം മാത്രമായിരിക്കും. പതുക്കെ പതുക്കെ ചുവടു വച്ച് മുതലാളിത്തിനുള്ളില്‍ തന്നെ മാനവികമൂല്യപ്രധാനിയായ ഒരു സമൂഹം കെട്ടിപ്പടുക്കാന്‍ ശേഷിയുള്ള സ്ഥിരമായ നേട്ടങ്ങളാകാന്‍ കഴിയില്ല ഈ "പരിഷ്കാരങ്ങള്‍"ക്കൊന്നും തന്നെ.

മുതലാളിത്തത്തിനുള്ളില്‍ തന്നെ മാനവികമൂല്യപ്രധാനിയായ ഒരു സമൂഹം കെട്ടിപ്പടുക്കാനുള്ള സ്വപ്നമാണ് ജോണ്‍ മെയ്നാഡ് കെയിന്‍സിന്റെ (John Maynard Keynes) ലോകവീക്ഷണത്തേയും (Weltanschaung) യുദ്ധാനന്തരമുള്ള യൂറോപ്യന്‍ സോഷ്യല്‍ ഡെമോക്രാറ്റിക് പ്രസ്ഥാനത്തേയും നയിച്ചത്. അവര്‍ അന്നു നേടിയെടുത്തതെല്ലാം തന്നെ ഇന്നു നമ്മുടെ കണ്‍മുമ്പില്‍ തിരിച്ചെടുക്കപ്പെട്ടു കൊണ്ടിരിക്കുന്നു. വരുമാനത്തിലും ആസ്തിയിലും ഉള്ള അസമത്വങ്ങള്‍ ലോകമെമ്പാടും, പ്രത്യേകിച്ചും വികസിത രാജ്യങ്ങളില്‍ പോലും (എടുത്തു പറയാതെ തന്നെ ഇന്ത്യയിലും) ക്രമാതീതമായി വര്‍ദ്ധിക്കുകയും അഭൂതപൂര്‍വായ നിലകളിലേക്കു എത്തുകയും ചെയ്തിരിക്കുന്നു. ഇന്ത്യയില്‍ ഇന്ന് പട്ടിണിയും പോക്ഷകാഹാരക്കുറവും രണ്ടാം ലോകമഹായുദ്ധത്തിനു മുന്‍പുള്ള കാലഘട്ടത്തിലേതിനു സമാനമായി എത്തിയിരിക്കുന്നു. 1939 ലെ മഹാമാന്ദ്യത്തിനു (Great Depression) ശേഷം അത്രയും രൂക്ഷമായ സാമ്പത്തികപ്രതിസന്ധിയിലേക്കു ലോകസമ്പദ്‌വ്യ്വസ്ഥ കൂപ്പു കുത്തിയിരിക്കുന്നു. ഇതെല്ലാം തന്നെ, പ്രഥമദൃഷ്ട്യാ, മാര്‍ക്സിസത്തിനുള്ള ന്യായീകരണങ്ങളാണ്.

തീര്‍ച്ചയയും ആര്‍ക്കും ഈ പ്രസ്താവനയോട് തര്‍ക്കിക്കാം, പക്ഷെ ഈ പ്രതിഭാസങ്ങള്‍ക്കു മറ്റൊരു വിശദീകരണം നല്കിക്കൊണ്ടു മാത്രം. അല്ലാതെ, ഈ പ്രതിഭാസങ്ങള്‍ക്കെല്ലാം നടുക്ക് നിന്നു കൊണ്ട് "എല്ലാ ഇസങ്ങളും പഴങ്കഥകളാണെന്നു" പുലമ്പുന്നത് വസ്തുതകള്‍ക്കു നേരെയുള്ള കൊഞ്ഞനം കുത്തല്‍ മാത്രമാണ്.

എന്നാല്‍ ഇത്തരം നിസ്സംഗമായ ആക്ഷേപങ്ങള്‍ മാര്‍ക്സിസത്തിനു പുത്തരിയല്ല. ചരിത്രത്തിന്റെ ചവറ്റുകുട്ടയിലേക്കു എറിയാനുള്ള ഇത്തരം ഒത്തിരിയൊത്തിരി ശ്രമങ്ങളെ മാര്‍ക്സിസം നേരിടുകയും അതിജീവിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. 1896-ല്‍ തന്നെ ആസ്ട്രിയയിലെ പേരു കേട്ട ഒരു ബൂര്‍ഷ്വാ സാമ്പത്തികശാസ്ത്രജ്ഞന്‍ യൂഗെന്‍ ഫോണ്‍ ബോം-ബാവെര്‍ക് (Eugen von Bohm-Bawerk)തന്റെ "കാള്‍ മാര്‍ക്സ് ആന്റ് ദ ക്ലോസ് ഒഫ് ഹിസ് സിസ്റ്റം" എന്ന പുസ്തകത്തിലെഴുതി: "മാര്‍ക്സിസ്റ്റ് സംഹിതയ്ക് സുസ്ഥിരമായ ഒരു ഭാവിയില്ല". വിരോധാഭാസമെന്നോണം,, ഇതെഴുതി കേവലം ഇരുപത്തിയൊന്നു വര്‍ഷങ്ങള്‍ക്കകം ബോള്‍ഷെവിക് വിപ്ലവം കടന്നുവന്നു!

Development, Essay, marxism, Ideology, Labour Share this Creative Commons Attribution-ShareAlike 4.0 International

Reactions

Add comment

Login to post comments